Türkiye Dış Ticaretinde Kritik Eşik: Ağustos’ta 21,8 Milyar $ İhracat, 46 Ayın En Düşük Açığı

Ticaret Bakanı Ömer Bolat’ın açıklamalarına göre, 2025 Ağustos ayında ihracat 21 milyar 795 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti. Geçen yılın aynı dönemine göre yalnızca %0,9’luk sınırlı bir azalış söz konusu.

İthalat ise %3,9 düşüşle 25 milyar 963 milyon dolar olarak kaydedildi. Böylece Ağustos ayı verileriyle birlikte:

• Dış ticaret açığı %16,7 azalarak 4,16 milyar dolara geriledi (son 46 ayın en düşük seviyesi),
• İhracatın ithalatı karşılama oranı %83,9’a yükseldi (son 46 ayın en yüksek oranı).

Bu tablo, küresel belirsizliklerin devam ettiği bir dönemde Türkiye’nin dış ticaret dengesinde toparlanma işaretleri verdiğini ortaya koyuyor.

Ülkelere Göre Dağılım

• En fazla ihracat yapılan ülkeler: Almanya → 1,77 milyar $ ABD → 1,27 milyar $ İngiltere → 1,15 milyar $

İlk 10 ülkenin toplam ihracattaki payı → %46,2

• En fazla ithalat yapılan ülkeler: Çin → 3,9 milyar $ Rusya → 3,29 milyar $ Almanya → 2,26 milyar $

İlk 10 ülkenin toplam ithalattaki payı →%59,4

Veriler,AB pazarının ihracatta hala en güçlü merkez olduğunu, ithalat tarafında ise Çin ve Rusya’nın ağırlığının sürdüğünü gösteriyor.

Ekonomik Gruplara Göre Görünüm

• İhracat: Hammadde (Ara malları) → 11 milyar $ (-%3,4) Tüketim malları → 7,2 milyar $ (-%4,3) Yatırım (Sermaye) malları → 3,05 milyar $ (+%11,2)
• İthalat: Hammadde (Ara malları) → 17,7 milyar $ (-%5,8) Yatırım malları → 4,28 milyar $ (+%2,9) Tüketim malları → 3,86 milyar $ (-%3,4)

Burada dikkat çeken nokta, yatırım malları ihracatındaki %11,2’lik güçlü artış. Bu, üretim kapasitesini artırmaya yönelik yatırımların ivme kazandığını gösteriyor.

Sektörel Dağılım

• İhracatın sektörel kompozisyonu: İmalat sanayi → %94,9 (20,7 milyar $) Tarım/Ormancılık/Balıkçılık → %2,7 (598 milyon $) Madencilik → %1,6 (348 milyon $)
• İthalatın sektörel kompozisyonu: İmalat sanayi → %82,3 (21,3 milyar $) Madencilik → %12,7 (3,3 milyar $) Tarım/Ormancılık/Balıkçılık → %2,5 (641 milyon $)

Veriler, Türkiye ihracatının büyük ölçüde sanayi üretimine dayalı olduğunu, tarım ve madenciliğin ise görece sınırlı pay aldığını ortaya koyuyor.

Değerlendirme

• Dış ticaret açığındaki gerileme, finansal dengeler açısından olumlu bir sinyal.
• Yatırım malları ihracatındaki artış, sanayi ve teknoloji yatırımlarının gelecekte daha yüksek katma değer yaratabileceğini gösteriyor.
• İthalattaki daralma, özellikle enerji fiyatları ve küresel hammadde maliyetleriyle ilişkili bir gelişme olarak öne çıkıyor.
• Türkiye’nin en büyük ihracat pazarları olan Almanya, ABD ve İngiltere’deki talep, ihracatın sürdürülebilirliği açısından kritik.

FIX Yorumu

Türkiye’nin ihracat performansı, kur hareketlerinden ziyade ticari ortakların büyüme temposuna bağlı olarak şekilleniyor. Bu noktada:

• AB ve MENA bölgesinde ekonomik toparlanma Türk ihracatçısı için fırsat yaratıyor.
• Firmalarımızın katma değerli üretim, pazar çeşitlendirmesi ve markalaşmaya yönelmesi gerekiyor.
• Yatırım malları ihracatındaki artış, doğru stratejilerle Türkiye’nin sanayi ve teknoloji odaklı dönüşümünü hızlandırabilir.