İlgili hizmet: TURQUALITY danışmanlığı →
Turquality Nedir ve Hangi Firmalar İçin Tasarlanmıştır?
Turquality nedir sorusunun doğrudan yanıtı şudur: T.C. Ticaret Bakanlığı tarafından yürütülen, Türk markalarını kurumsallaşma, yurt dışı tanıtım ve stratejik yönetim desteğiyle küresel ölçeğe taşımak için tasarlanmış dünyanın ilk ve tek devlet destekli markalaşma programıdır. Basit bir hibe mekanizması değil; üretim, yönetim ve pazarlamayı aynı anda dönüştüren yapısal bir süreçtir.
Küresel ticarette rekabet artık yalnızca fiyata dayanmıyor. Marka algısı, kurumsal yönetim kalitesi ve sürdürülebilir büyüme stratejisi belirleyici faktörler haline geldi. Türkiye’nin tekstil, beyaz eşya, mobilya, gıda ve yazılım gibi katma değerli sektörlerde güçlü bir üretim tabanı bulunuyor; ancak bu tabanı küresel marka değerine dönüştürmek ayrı bir uzmanlık gerektiriyor.
Program tam da bu boşluğu doldurmak için var. Kabul edilen firmalar; yurt dışı ofis kiralarından reklam harcamalarına, danışmanlık giderlerinden sertifikasyon maliyetlerine kadar pek çok kalemin önemli bir bölümünü geri ödemesiz destek olarak alıyor. Bu finansal destek, firmanın kurumsal olgunluğunu artıran bir dönüşüm süreciyle birlikte ilerliyor.
Marka Destek Programı ile Turquality Arasındaki Fark
Programa yeni ilgi duyan firmaların sıklıkla karıştırdığı iki kavram vardır: Marka Destek Programı ve Turquality. Aynı ekosisteme ait olan bu iki program birbirinden önemli ölçüde ayrışır.
| Özellik | Marka Destek Programı | Turquality Programı |
|---|---|---|
| Destek Süresi | 4 yıl | 5+5 yıl (10 yıla kadar) |
| Destek Limiti | Belirli üst limitler mevcut | Hedef pazara göre esnek, üst limit yok |
| Kapsam | Temel tanıtım ve pazarlama giderleri | Kapsamlı kurumsallaşma + pazarlama + danışmanlık |
| Kurumsal Olgunluk Beklentisi | Orta düzey | Yüksek — ERP, stratejik planlama, denetim hazırlığı |
| Hedef Profil | Markalaşmaya hazırlanan firmalar | Global oyuncu olmaya hazır, vizyoner markalar |
Süreç genellikle Marka Destek Programı ile başlar; kurumsal olgunluk arttıkça Turquality’ye geçiş gerçekleşir. Her iki aşamada da TURQUALITY® danışmanlığı hizmetimiz başvurudan denetime kadar uçtan uca destek sağlar.
Turquality Başvuru Şartları: 5 Temel Kriter
Her ihracatçı firma bu programa başvuramaz. Uygunluk tespiti, sürecin en kritik ilk adımıdır. Aşağıdaki beş kriter, başvuru öncesinde mutlaka karşılanması gereken koşulları özetler.
1. Marka Tescili
Başvuru yapılacak markanın Türkiye’de tescilli olması zorunludur. Bunun yanı sıra hedef pazarlardan en az birinde — Madrid Protokolü veya doğrudan başvuru yoluyla — uluslararası tescil şarttır.
2. İhracat Performansı
Son üç yıl içinde belirli bir ihracat hacmine ulaşılmış olması beklenir. Sektöre göre değişmekle birlikte genel eşik 3 milyon ABD Doları ve üzeri ihracat geliri olarak öne çıkmaktadır.
3. Sektörel Uygunluk
Program; üretim, sanayi, yazılım ihracatı, gastronomi, lojistik ve sağlık turizmi gibi döviz kazandırıcı sektörlerdeki firmaları hedefler. Ticaret Bakanlığı’nın belirlediği öncelikli sektörler listesi başvuru öncesinde kontrol edilmelidir.
4. Kurumsal Altyapı
Firmanın ERP sistemleri, finansal raporlama standartları, insan kaynakları yönetimi ve tedarik zinciri süreçleri açısından kurumsal bir yapıya sahip olması beklenir. Uluslararası denetim kuruluşları başvuru sahiplerini bu alanlarda titizlikle değerlendirir.
5. Stratejik İş Planı
Bakanlığa sunulacak beş yıllık stratejik iş planı, değerlendirme sürecinde en çok eleyen unsur olmayı sürdürüyor. Planın tutarlı, finansal temelli ve programın vizyonuyla örtüşür nitelikte olması başvurunun kaderini doğrudan belirler.
Program Kapsamındaki Başlıca Destek Kalemleri
Programa kabul edilen firmalar aşağıdaki gider kalemlerinde geri ödemesiz destek alır:
- Tanıtım ve Reklam: Hedef pazarlardaki TV, dijital medya, açık hava reklamları ve sponsorluklar
- Kira Desteği: Yurt dışında açılan mağaza, ofis, depo, showroom ve reyon kiraları
- Danışmanlık Giderleri: Yönetim, tasarım, hukuk ve bilişim danışmanlığı harcamaları
- Sertifikasyon: Kalite belgeleri, ruhsatlandırma ve patent tescil giderleri
- İstihdam Desteği: Uluslararası deneyimli tasarımcı, mühendis veya sektöre özgü uzman istihdamı
Bu desteklerin asıl değeri yalnızca maliyeti düşürmek değil; firmanın know-how birikimini ve kurumsal kapasitesini kalıcı olarak yükseltmesidir. Güncel mevzuat bilgilerine T.C. Ticaret Bakanlığı resmi sitesinden ulaşabilirsiniz.
Başvuru ve Denetim Süreci Nasıl İşler?
Süreç, firmanın ön incelemeye açılmasıyla başlar. Bu aşamada uluslararası denetim kuruluşları firmanın stratejik planlama kapasitesini, finansal altyapısını, marka performansını ve tedarik zinciri yönetimini ayrıntılı biçimde inceler. Yalnızca ciroya bakılmaz; firmanın nereye gittiği ve bunu nasıl yapılandırdığı sorgulanır.
Denetime hazırlık, sürecin en fazla zaman gerektiren aşamasıdır. Prova niteliğinde iç denetimler yapılmadan gerçek denetim gününe girilmesi ciddi riskler taşır. Mevzuat ve bakanlık beklentileri sürekli güncellendiğinden, süreci kendi içinde yönetmeye çalışan firmalar zaman ve kaynak kaybına açık hale gelir.
Denetime hazırlık sürecinde profesyonel destek almak bu riskleri en aza indirmenin en güvenilir yoludur.
Sıkça Sorulan Sorular
Turquality nedir ve yalnızca üreticilere mi açıktır?
Hayır. Program yalnızca üreticilere açık değildir. Yazılım, gastronomi, sağlık turizmi ve lojistik gibi döviz kazandırıcı hizmet sektörlerindeki firmalar da uygunluk kriterlerini karşıladıkları takdirde başvurabilir.
Başvuru sonucunu ne kadar sürede öğrenirim?
Ön inceleme ve stratejik iş planı değerlendirmesi dahil olmak üzere süreç ortalama birkaç ay sürer. Denetime hazırlık aşamasındaki eksiklikler bu süreyi önemli ölçüde uzatabilir.
Marka Destek Programı’ndan Turquality’ye geçiş nasıl gerçekleşir?
Marka Destek Programı’nda gerekli kurumsal olgunluğu ve ihracat performansını kanıtlayan firmalar, Turquality başvurusu için değerlendirilebilir. İki program arasındaki geçiş, sıfırdan başvuruya kıyasla daha az kurumsal boşluk içerdiğinden başarı oranı daha yüksek seyreder.
Stratejik iş planını firmamız kendi başına hazırlayabilir mi?
Teknik olarak mümkün olmakla birlikte, bakanlık değerlendiricilerinin beklediği finansal tutarlılık ve Turquality vizyonuyla örtüşme düzeyine ulaşmak uzmanlık gerektirir. Planın yetersiz bulunması, başvurunun ilk aşamada elenmesine yol açar.
Ankara merkezli FIX Danışmanlık olarak Turquality başvurusunun ön uygunluk tespitinden stratejik iş planı hazırlanmasına, denetim hazırlığından harcama yönetimine kadar tüm süreci uçtan uca yürütüyoruz. Süreci doğru başlatmak için bizimle iletişime geçin.
